کار تحقیقی 1 قصاص و موانع آن در قانون مجازاتهای اسلامی

چکيده:
عنوان تحقیق حاضر، قصاص و موانع آن و عوامل رفع مسئولیت می باشد. قصاص به معنی ، جزا و مکافات قاتل یا ضارب است به طوری که عینا کاری را که او انجام داده، در مورد خودش انجام دهیم. گاهی اوقات عواملی وجود دارد که مستقیماً مانع انجام قصاص می گردد ، به این عوامل موانع قصاص می گویند ، از جمله ابوت ( رابطه پدر و فرزند ) و عدم تساوی در دین ، اگر یکی از این عوامل در فردی وجود داشته باشد قصاص منتفی می گردد . در کنار این موانع عواملی هستند که باعث رفع مسئولیت و سقوط قصاص می شود که از عوامل رفع مسئولیت به کودکی ، جنون ، خواب و غیره می توان اشاره کرد ؛ که اگر فردی مرتکب قتل گردد و یکی از این عوامل در او باشد ، قصاص صورت نمی گیرد . به طور دیگری مجازات می شود . از دسته عواملی که باعث سقوط قصاص می شود فوت قاتل و یا گذشت و عفو قاتل می باشد که قصاص را از بین می برد . در دین اسلام و دیگر ادیان، علاوه بر این که آیات و روایات زیادی به مقابله به مثل اشاره کرده، دریافت دیه به جای قتل نیز پیشنهاد شده اما نسبت به عقو و گذشت تاکید بیشتری نموده و انسانها را به عفو و گذشت تشویق کرده است . هدف از انجام این تحقیق آگاهی بیشتر خود و افراد جامعه از قوانین مربوط به قتل نفس می باشد تا با آگاه شدن افراد از قوانین ، ارتکاب جرم و جنایت در جامعه کاسته شود و جامعه در آرامش و امنیت بیشتری بسر برد
مقدمه
همان‌گونه كه مستحضرید و نهادهای مختلف ذی‌ربط نیز احتمالا گزارش‌هایی را در این خصوص، تقدیم حضور نموده‌اند، یكی از معضلات دستگاه قضائی كشور، وضعیت حقوقی خاص برخی از محكومان به قصاص نفس می‌باشد كه تداوم بازداشت قانونی آنان و انتظار برای رفع موانع اجرای حكم مشكلات عدیده‌ای را – علاوه بر محكومان و خانواده‌های آنان – برای مسئولین امر نیز فراهم می‌آورد. این موضوع – همچون سایر موضوعات و مسائل – به دلیل گستردگی و اقتضائات استان تهران، ایجاد مشكلات مضاعفی را برای دادگستری این كلان‌شهر در پی دارد؛ چه آنكه:
به حكایت مستندات آماری موجود، تعداد 325 تن از محكومان به قصاص نفس كه آرای محكومیت آنان با سیر در تمامی مراحل دادرسی مربوط، قطعیت یافته است، در زندان‌های استان تهران، در انتظار اجرای حكم به سر می‌برند. تعدادی از این محكومان، حدود 20 سال است كه منتظر اجرای حكم‌اند.
موانع قصاص
موانع عمده‌ای كه در راه اجرای احكام محكومان موصوف، وجود داشته و به تفكیك موارد زیر قابل ارائه می‌باشند، که به موانع ثبوتی و موانع اجرایی تقسیم بندی می شوند.
موانع ثبوتی :
1- رابطه ابوت
2- مسلمان بودن قاتل و کافر بودن مقتول
3- مجنون بودن قاتل
موانع اجرایی:
- عدم پرداخت فاضل دیه.
- عدم مراجعه اولیای دم مقتولان.
- عدم درخواست اجرای حكم قصاص از سوی اولیای دم مقتول.
- عدم تودیع سهم وارث صغیر مقتول.
- درخواست دیه از سوی اولیای دم و عدم توانایی مالی محكوم‌علیه بر پرداخت آن.
در این میان، علت عدم اجرای حكم در مورد تعداد 112 نفر از محكومان، عدم مراجعه اولیای دم مقتولان، نسبت به تعداد 82 نفر، عدم پرداخت فاضل دیه و در مورد حدود 100 نفر، تابعیت خارجی (افغانی) قاتل و مقتول اعلام شده است.

فهرست

چکيده:1

مقدمه. 2

موانع ثبوتی :3

عدم قصاص پدر به قتل فرزند در فقه شیعه. 4

فتاوی فقهای شیعه :4

عدم قصاص پدر به قتل فرزند در فقه عامه. 5

نقش انگیزه در قصاص پدر به قتل فرزند. 6

دلایل معافیت پدراز قصاص چیست؟. 8

ادله ممنوعیت قصاص مادر به قتل فرزند به شرح زیر می باشد :11

قتل فرزند توسط مادر در فقه شیعه :12

قتل فرزند در حقوق خارجی.. 14

نتیجه. 18

پیشنهاد. 19

منابع:20